HỒNG HẢI - VĂN DUYÊN - VĂN HIẾU
Trong chiến lược “diễn biến hòa bình”, nếu như trước đây, các thế lực thù địch, phản động thường tấn công trực diện, thô thiển vào vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội nhân dân (QĐND) Việt Nam, thì nay chúng đã chuyển sang một phương thức mới tinh vi hơn, mềm mỏng hơn nhưng thâm độc gấp bội. Đó là cổ xúy cho trào lưu “dân sự hóa” quân đội. Được tiếp sức bởi “cơn bão” công nghệ số, âm mưu này càng tạo ra những “cái bẫy” nhận thức nguy hiểm.
“Ma trận” công nghệ trong kỷ nguyên số
Lịch sử cách mạng Việt Nam cho thấy, QĐND Việt Nam luôn là lực lượng nòng cốt, không thể thay thế, không thể phủ nhận, là công cụ sắc bén, hữu hiệu bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, lợi ích quốc gia, dân tộc, bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa. Nhiều năm qua, Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương luôn nhất quán quyết tâm xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Xây dựng Quân đội “tinh, gọn, mạnh” là yêu cầu tất yếu khách quan. Đặc biệt, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII xác định mục tiêu xây dựng Quân đội “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại” sớm hơn một nhiệm kỳ so với Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ XI xác định. Vậy nhưng, bất chấp thực tiễn lịch sử và những thành tựu to lớn đó, các thế lực thù địch lại cố tình “đi ngược chiều”, ra sức đẩy mạnh truyền bá cái gọi là “dân sự hóa” Quân đội. Thực chất, đây là một biến tướng nham hiểm, xảo quyệt của âm mưu “phi chính trị hóa”, nằm trong chiến lược “diễn biến hòa bình” nhằm chống phá cách mạng Việt Nam. Sự nguy hiểm của âm mưu này nằm ở chỗ nó được cộng hưởng bởi sức mạnh của công nghệ trong kỷ nguyên số.
![]() |
Mặt trận tấn công đầu tiên chính là công tác tư tưởng trên không gian mạng. Các thế lực thù địch sử dụng công nghệ dữ liệu lớn (Big Data) để thu thập dữ liệu hành vi của người dùng mạng xã hội, đặc biệt nhắm vào nhóm sĩ quan trẻ, học viên quân sự, thanh thiếu niên và trí thức. Thông qua các thuật toán của Facebook, YouTube, TikTok..., chúng tạo ra các “buồng vang thông tin” (Echo Chamber). Khi một người dùng tiếp cận các nội dung về quân sự, trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ tự động điều hướng và hiển thị dày đặc các bài viết, video ca ngợi mô hình quân đội phương Tây. Chúng lặp đi lặp lại thông điệp: Quân đội phương Tây hùng mạnh vì họ “đứng ngoài chính trị”, “trung lập” và có bộ trưởng quốc phòng là dân sự. Sự lặp lại có chủ đích này tạo ra một ảo giác nhận thức, khiến người xem lầm tưởng rằng “dân sự hóa” là xu thế văn minh của nhân loại, từ đó nảy sinh tâm lý so sánh, hoài nghi về cơ chế Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với QĐND Việt Nam.
Nguy hiểm hơn, các thế lực thù địch, phản động còn tận dụng công nghệ deepfake để tấn công vào niềm tin của bộ đội và nhân dân. Chúng cắt ghép, dàn dựng các video giả mạo về đời sống bộ đội với những hình ảnh tiêu cực, bịa đặt các vụ việc “bê bối”, “tham nhũng” hoặc “bạo lực” trong doanh trại. Mục đích của thủ đoạn này nhằm “giải thiêng”, bôi nhọ hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ, hạ thấp uy tín của Quân đội. Từ sự mất niềm tin đó, chúng dẫn dắt dư luận đến yêu sách: Cần phải “dân sự hóa” công tác quản lý, phải để các tổ chức dân sự giám sát Quân đội thì mới minh bạch, công khai...
Lật tẩy những “vỏ bọc” ngôn từ
Một trong những luận điểm cốt lõi mà các thế lực thù địch ra sức tuyên truyền là: Quân đội chuyên nghiệp phải “trung lập về chính trị”, chỉ tuân thủ Hiến pháp và pháp luật chứ không phục vụ đảng phái nào. Đây là một sự lừa mị trắng trợn về mặt lý luận và thực tiễn. Thêm nữa, chúng cố tình đồng nhất hai khái niệm hoàn toàn khác nhau: “Hiện đại hóa về vũ khí, trang bị” và “Thay đổi về bản chất chính trị”. Chúng lập luận rằng, trong chiến tranh công nghệ cao, yếu tố quyết định là vũ khí tối tân và trình độ kỹ thuật, do đó, cần giảm bớt hoặc xóa bỏ hệ thống cơ quan chính trị, cán bộ chính trị để bộ máy “tinh gọn”, “chuyên nghiệp”. Qua đó, nhằm tước bỏ “linh hồn” của Quân đội ta. Chúng muốn biến QĐND Việt Nam thành một đội quân “robot”, chỉ biết kỹ thuật mà vô cảm về chính trị, tách rời mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
Thực chất, cái gọi là “quân đội trung lập”, “quân đội phi chính trị” ở phương Tây lại không bao giờ đứng ngoài chính trị. Ở các nước tư bản phát triển, quân đội tuyệt đối phục tùng quyền lực của giai cấp tư sản cầm quyền. Quân đội của các nước này không chỉ được dùng vào việc bảo vệ độc lập, chủ quyền quốc gia, dân tộc mà còn tham chiến tại các quốc gia khác nhằm mục tiêu chính trị là dựng lên ở nơi đó các chính quyền thân phương Tây, có lợi cho phương Tây. Đơn cử, trong nhiều thập niên trở lại đây, giới tướng lĩnh quân đội các nước phương Tây công khai can dự vào đời sống chính trị của nhiều nước có độc lập chủ quyền như Nam Tư, Afghanistan, Iraq, Libya...
Chiêu trò xuyên tạc các doanh nghiệp Quân đội
Âm mưu “dân sự hóa” của chúng không chỉ dừng lại ở lý luận chung chung mà còn tấn công trực diện vào chức năng cơ bản của QĐND Việt Nam. Với mục đích phủ nhận chức năng “đội quân lao động sản xuất” hòng phá vỡ thế trận quốc phòng, chúng đưa ra lý lẽ: “Quân đội chuyên nghiệp thì chỉ biết cầm súng, không được làm kinh tế”. Chúng lợi dụng một số sai phạm cá biệt của cá nhân trong hoạt động kinh tế (đã bị xử lý nghiêm) để quy chụp thành bản chất, đòi xóa bỏ các doanh nghiệp Quân đội. Chúng cố ý lờ đi sự thật rằng các đơn vị kinh tế-quốc phòng của ta đang đóng quân ở những nơi "đầu sóng ngọn gió”, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Sự hiện diện của Quân đội ở đó không chỉ để làm kinh tế, mà là để bảo vệ dân, giữ đất, bảo vệ biển, đảo, củng cố “thế trận lòng dân”, làm thất bại âm mưu bạo loạn lật đổ. Đòi “dân sự hóa” hoạt động này thực chất là muốn ta bỏ trống các địa bàn chiến lược. Đối với chức năng “đội quân công tác”, chúng xuyên tạc rằng đây là việc của chính quyền, Quân đội làm việc này là “sai chức năng”, “lãng phí nguồn lực huấn luyện”. Thậm chí, khi bộ đội dầm mình trong mưa lũ cứu dân, chúng còn dùng từ ngữ xúc phạm là “diễn”, “làm màu”. Mục đích của chúng là muốn tách rời mối quan hệ máu thịt “cá-nước” giữa Quân đội và nhân dân, biến Quân đội thành một lực lượng biệt lập, quan liêu, xa rời thực tiễn xã hội.
Thẩm thấu tư tưởng "quân đội trung lập"
Tiếp đến, QĐND Việt Nam chủ động mở rộng hội nhập quốc tế và đối ngoại quốc phòng là một chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước, là trụ cột then chốt trong chiến lược bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, bằng biện pháp hòa bình, giúp Quân đội ta học hỏi kinh nghiệm, tiếp thu kiến thức khoa học kỹ thuật và nâng cao vị thế trên trường quốc tế. Tuy nhiên, các thế lực thù địch cũng lợi dụng chính quá trình này để “thẩm thấu” tư tưởng “quân đội trung lập”. Chúng tung ra luận điệu rằng việc Quân đội cử sĩ quan học tập, công tác tại nước ngoài, trong đó có các quốc gia áp dụng mô hình “kiểm soát dân sự đối với quân đội”, thì sự “cọ xát” này dần làm phai nhạt nhận thức, gieo mầm tư tưởng “phi chính trị” và “tư bản hóa”; việc QĐND Việt Nam tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc, diễn đàn quân sự, quốc phòng khu vực và quốc tế là “không phù hợp”, “vì lợi ích riêng” hoặc do “sức ép” từ bên ngoài, chứ không phải vì trách nhiệm với cộng đồng quốc tế. Thực tế, Việt Nam đến nay đã thiết lập quan hệ hợp tác quốc phòng với hơn 100 quốc gia và tổ chức quốc tế, trong đó có 5 nước Ủy viên Thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và tất cả nước lớn. Đồng thời, QĐND Việt Nam cũng tham gia và đóng góp hiệu quả vào các cơ chế của Liên hợp quốc về phát triển, gìn giữ hòa bình (đã cử hơn 1.100 lượt cán bộ, nhân viên tới các phái bộ gìn giữ hòa bình và trụ sở Liên hợp quốc) và ứng phó với an ninh phi truyền thống; cử lực lượng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa động đất tại Thổ Nhĩ Kỳ và Myanmar...
Âm mưu "chuyển hóa" hệ thống tư pháp quân đội
Mũi tấn công nguy hiểm khác là nhắm vào hệ thống kỷ luật và các mối quan hệ đặc thù trong nội bộ Quân đội, hòng làm tan rã sức mạnh đoàn kết. Thực tế cho thấy, một quân đội muốn mạnh phải có kỷ luật thép. Các thế lực thù địch, phản động hiểu rõ điều này và chúng đang tập trung tấn công vào “thanh bảo kiếm” duy trì kỷ luật của QĐND Việt Nam, đó là hệ thống tư pháp Quân đội (tòa án quân sự, viện kiểm sát quân sự, cơ quan điều tra hình sự). Chúng lợi dụng việc Đảng, Quân đội ta quyết liệt chống tham nhũng, xử lý hàng loạt vụ án lớn, trong đó có nhiều bị cáo là cán bộ mang quân hàm cao cấp, rồi la lối rằng hệ thống tư pháp quân sự là “vùng cấm”, “bao che nội bộ”. Từ đó, chúng đưa ra yêu sách đòi “dân sự hóa” hệ thống tư pháp, tức là xóa bỏ các cơ quan tư pháp đặc thù này, với mục đích là phá vỡ công cụ chuyên biệt để duy trì kỷ luật, xử lý các tội phạm đặc thù trong môi trường quân sự. Vậy nhưng, việc tồn tại hệ thống tư pháp quân sự là thông lệ quốc tế, không phải “vùng cấm”. Ngay cả các nước phương Tây mà chúng ca ngợi, như Mỹ, Anh, Canada... đều duy trì hệ thống tòa án quân sự riêng biệt. Các cải cách gần đây của họ, như Mỹ sửa đổi Bộ luật Thống nhất về Tư pháp Quân sự (UCMJ) vào năm 2022, là để tăng tính độc lập cho công tố viên và quy định rõ hơn các hành vi phạm tội, chứ không hề xóa bỏ hệ thống này. Chính việc các tòa án quân sự của ta công khai, công bằng, nghiêm minh xét xử không có “vùng cấm” là bằng chứng đanh thép nhất chống lại luận điệu “bao che” của các thế lực thù địch.
Luận điệu "quân đội cũng chỉ là một nghề mưu sinh"
Bên cạnh các đòn tấn công trực diện vào nền tảng tư tưởng, các thế lực thù địch, phản động còn triệt để lợi dụng mặt trái của cơ chế thị trường để thúc đẩy âm mưu “dân sự hóa” quân đội. Chúng gieo rắc tâm lý “làm công ăn lương”, đánh tráo bản chất thiêng liêng của Bộ đội Cụ Hồ thành một mối quan hệ lao động thuần túy, với luận điệu: Quân nhân cũng chỉ là một “nghề” mưu sinh trong xã hội giống như bác sĩ, kỹ sư hay công nhân; từ đó cho rằng, đã là một nghề nghiệp thì phải tuân theo quy luật cung-cầu và được đối xử theo luật lao động dân sự. Từ tiền đề sai lệch đó, chúng cổ xúy cho những tư tưởng cực kỳ nguy hiểm: Đòi hỏi quân nhân phải có “quyền đình công” để đòi quyền lợi, có quyền “từ chối mệnh lệnh” nếu mệnh lệnh đó gây bất lợi cho cá nhân hoặc không tương xứng với thù lao; và yêu cầu mọi hoạt động quân sự phải được “hợp đồng hóa” minh bạch về lợi ích. Mục đích của chúng là tước bỏ tính chất “lực lượng vũ trang nhân dân”, xóa nhòa ranh giới giữa cống hiến, hy sinh và giao dịch thương mại, biến Quân đội thành một tập đoàn cung cấp dịch vụ an ninh đơn thuần. Bản chất của hoạt động quân sự là sự hy sinh, gian khổ, là đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên tính mạng cá nhân. Khi tâm lý “làm công ăn lương” xâm nhập vào cán bộ, chiến sĩ, nguy cơ lớn nhất là sự phai nhạt lý tưởng “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”. Nguy hiểm hơn cả, tâm lý này đe dọa phá vỡ nguyên tắc tập trung dân chủ và chế độ thủ trưởng. Mối quan hệ giữa cấp trên và cấp dưới trong QĐND Việt Nam là quan hệ đồng chí, đồng đội, anh em, gắn kết bằng tình thương yêu giai cấp và mục tiêu, lý tưởng chung. Tuy nhiên, luận điệu “dân sự hóa” muốn biến mối quan hệ thiêng liêng này thành quan hệ giữa “người sử dụng lao động” (cấp ủy, chỉ huy) và “người lao động” (bộ đội). Khi đó, mệnh lệnh của người chỉ huy không còn là “quân lệnh như sơn”, từ đó không chỉ làm xói mòn phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ cao đẹp mà còn trực tiếp đe dọa đến sức mạnh chiến đấu của Quân đội.
Những vấn đề trên đều dẫn đến một mục tiêu cuối cùng, nguy hiểm nhất của âm mưu “dân sự hóa” quân đội, đó là làm cho quân đội “tê liệt” khi xảy ra các biến động chính trị, các cuộc bạo loạn lật đổ. Khi quân đội, vốn là công cụ bạo lực mạnh nhất và là “thanh gươm và lá chắn” của một giai cấp, một chế độ đã sinh ra nó, không hành động, thì về bản chất, quân đội bị "tê liệt" về chức năng. Đây chính là điều các thế lực thù địch mong chờ nhất. Chúng biết rằng không thể thắng nếu đối đầu trực diện với một quân đội thống nhất, trung thành. Kế hoạch của chúng chỉ có thể thành công khi quân đội mất phương hướng, nghĩa là “thanh gươm” bảo vệ chế độ đã bị bẻ gãy. Chúng muốn QĐND Việt Nam đi vào vết xe đổ của các bài học lịch sử, trở thành một "quân đội trung lập” hoặc đứng nhìn chế độ sụp đổ.
(còn nữa)

Bài viết đã đưa ra một cái nhìn rất sắc bén và kịp thời về sự nguy hiểm của luận điệu "dân sự hóa" quân đội trong kỷ nguyên số. Thực tế cho thấy, các thế lực thù địch không còn dùng những bài viết thô thiển mà đã chuyển sang sử dụng "vũ khí công nghệ" như Big Data và AI để thao túng tâm lý. Việc tạo ra các "buồng vang thông tin" (Echo Chamber) khiến người dùng mạng xã hội, đặc biệt là thế hệ trẻ, bị bủa vây bởi các nội dung ca ngợi mô hình quân đội phương Tây một cách phiến diện. Đây chính là một ma trận tâm lý nhằm gieo rắc sự hoài nghi về vai trò lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với Quân đội.
Trả lờiXóaChúng ta cần đặc biệt cảnh giác với công nghệ Deepfake – thứ vũ khí có thể "giải thiêng" hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ chỉ bằng vài thao tác cắt ghép hình ảnh tiêu cực, bịa đặt. Mục tiêu của chúng rất rõ ràng: Khi niềm tin giữa nhân dân và quân đội bị rạn nứt, chúng sẽ dễ dàng đưa ra yêu sách "dân sự hóa" để kiểm soát và vô hiệu hóa sức mạnh của chúng ta. Nhân danh sự "minh bạch" và "văn minh", thực chất chúng đang muốn bẻ gãy thanh gươm bảo vệ chế độ, biến quân đội thành một lực lượng mất phương hướng chính trị.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng trên không gian mạng hiện nay chính là cuộc chiến giành giật niềm tin. Mỗi cán bộ, chiến sĩ và người dân phải tự xây dựng cho mình một "màng lọc" tư duy vững chắc trước những video, bài viết được định hướng bởi thuật toán của các nền tảng xuyên biên giới. Sự lãnh đạo của Đảng là "linh hồn", là yếu tố quyết định bản chất cách mạng của Quân đội nhân dân Việt Nam. Rời xa sự lãnh đạo này, Quân đội sẽ chỉ còn là một cỗ máy vô hồn, không thể hoàn thành sứ mệnh thiêng liêng là bảo vệ Tổ quốc và nhân dân.
Tôi rất tâm đắc với phần phân tích về thủ đoạn biến Quân đội thành một "nghề mưu sinh" thuần túy. Đây là một đòn tấn công thâm độc vào bản chất của lực lượng vũ trang cách mạng. Các thế lực phản động đang cố tình lợi dụng mặt trái của kinh tế thị trường để cổ xúy tư tưởng "làm công ăn lương", đòi hỏi quân nhân phải có "quyền đình công" hay "hợp đồng hóa" mọi hoạt động quân sự. Nếu chúng ta chấp nhận quan điểm này, nghĩa là chúng ta đang tự tay xóa bỏ lý tưởng "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh" – vốn là cội nguồn sức mạnh của Quân đội ta hơn 80 năm qua.
Trả lờiXóaBản chất của hoạt động quân sự là sự hy sinh, gian khổ, là đặt lợi ích quốc gia lên trên tính mạng cá nhân. Không một bản hợp đồng lao động dân sự nào có thể thay thế được lời thề trung thành với Đảng, với Tổ quốc. Khi các thế lực thù địch đòi "dân sự hóa" và áp dụng luật lao động dân sự vào môi trường quân ngũ, mục đích của chúng là phá vỡ kỷ luật thép và chế độ thủ trưởng. Mối quan hệ đồng chí, đồng đội gắn kết bằng tình thương yêu giai cấp sẽ bị biến tướng thành quan hệ chủ - thợ, làm xói mòn sức mạnh chiến đấu từ bên trong.
Hơn nữa, việc chúng đòi xóa bỏ các doanh nghiệp Quân đội và chức năng "đội quân lao động sản xuất" là âm mưu nhằm đẩy Quân đội ra khỏi các địa bàn chiến lược. Sự hiện diện của các đơn vị kinh tế - quốc phòng ở vùng sâu, vùng xa không chỉ là làm kinh tế, mà là để giữ đất, giữ biển và xây dựng "thế trận lòng dân". Đòi "dân sự hóa" hoạt động này chính là muốn ta bỏ trống trận địa cho chúng dễ bề kích động bạo loạn lật đổ. Chúng ta phải kiên quyết đấu tranh với luận điệu "phi chính trị" hóa núp bóng tính chuyên nghiệp này.
Bài viết đã chỉ ra một khía cạnh rất quan trọng là việc các thế lực thù địch lợi dụng quá trình hội nhập quốc tế để "thẩm thấu" tư tưởng quân đội trung lập. Chúng ta chủ động đối ngoại quốc phòng để bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, nhưng kẻ thù lại bóp méo đó là quá trình "tư bản hóa" quân đội. Chúng dùng các mô hình "kiểm soát dân sự" của phương Tây để làm mồi nhử nhận thức cho các sĩ quan trẻ khi đi học tập tại nước ngoài. Đây là một cuộc tấn công "mềm" nhưng có sức tàn phá cực kỳ lớn nếu chúng ta thiếu bản lĩnh chính trị.
Trả lờiXóaMũi tiến công vào hệ thống tư pháp Quân đội cũng là một bước đi đầy toan tính. Bằng cách quy chụp tòa án và viện kiểm sát quân sự là "vùng cấm", chúng đòi "dân sự hóa" hệ thống này nhằm xóa bỏ công cụ duy trì kỷ luật đặc thù của lực lượng vũ trang. Thực tế, ngay cả các nước phương Tây như Mỹ hay Anh vẫn duy trì tòa án quân sự riêng biệt. Việc chúng ta xét xử nghiêm minh các vụ án tham nhũng trong Quân đội thời gian qua chính là bằng chứng đanh thép nhất về sự minh bạch, chứ không phải là sự bao che như những gì chúng rêu rao trên các trang RFA, VOA.
Mục tiêu cuối cùng của luận điệu "dân sự hóa" là làm cho Quân đội "tê liệt" khi có biến động chính trị. Kẻ thù biết rằng chúng không thể thắng bằng vũ lực nên tìm cách bẻ gãy "thanh bảo kiếm" bảo vệ Đảng từ bên trong tư tưởng. Bài học về sự tan rã của quân đội Liên Xô năm 1991 vẫn còn nguyên giá trị thời sự cho chúng ta hôm nay. Giữ vững sự lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội không chỉ là vấn đề lý luận, mà là vấn đề sinh tử của dân tộc. Chúng ta phải luôn tỉnh táo, kiên định để Quân đội mãi mãi là lực lượng trung thành nhất, tin cậy nhất của Đảng và nhân dân.