Nhân dân là trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu, là động lực và là nguồn lực của phát triển. Tuy nhiên, trong thực tiễn, vẫn có một bộ phận cán bộ, đảng viên còn biểu hiện xa dân, thờ ơ, vô cảm với dân. Những biểu hiện này là lực cản, khiến các nghị quyết, chủ trương của Đảng gặp vướng mắc khi thực thi, chưa mang lại hiệu quả mong muốn, làm suy giảm niềm tin của nhân dân. Đây là hạn chế cần được kiên quyết khắc phục để tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng ta.

Dân là gốc
Tổng Bí thư Tô Lâm trình bày Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng. Ảnh: TTXVN 

Kể từ khi ra đời tới nay, yếu tố đặc biệt quan trọng để Đảng ta thực hiện thành công sứ mệnh lãnh đạo dân tộc Việt Nam, nhân dân Việt Nam vượt muôn vàn khó khăn, thử thách để giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước và đưa đất nước đạt tới trình độ phát triển như ngày nay là vì Đảng luôn được nhân dân tin yêu, ủng hộ, đồng hành.

Trong kháng chiến, dù có bị tra khảo, đòn roi của kẻ thù, bị đe dọa tính mạng thì nhân dân vùng bị địch tạm chiếm vẫn quyết không khai báo cán bộ, đảng viên, vì họ biết đó là những người một lòng một dạ vì nước, vì dân. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân ta sục sôi khí thế cách mạng với nhiều khẩu hiệu, phong trào như: “Xe chưa qua, nhà không tiếc”, “Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”...

Đất nước sau ngày giải phóng khó khăn trăm bề, bị bao vây, cấm vận, kinh tế kiệt quệ vì chiến tranh và những sai lầm trong cơ chế quản lý tập trung quan liêu, bao cấp. Dù đời sống rất khó khăn, nhưng vì hiểu được phẩm chất cách mạng của Đảng nên nhân dân vẫn giữ trọn niềm tin vào Đảng, hết lòng, hết sức ủng hộ Đảng, đồng hành, thực hiện tốt các nghị quyết của Đảng, từ đó đất nước mới có những kỳ tích đổi mới. Chính sự tin yêu của nhân dân, sự đoàn kết, đồng lòng của cả dân tộc đã tạo nên sức mạnh vô song của Đảng ta, Nhà nước ta, chế độ ta.

Nhưng bước vào thời kỳ kinh tế thị trường với bao cám dỗ, một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên đã đánh mất phẩm chất đạo đức cách mạng, phai nhạt lý tưởng, không còn giữ được tinh thần phụng sự. Không ít cán bộ, đảng viên khi gặp nhân dân thì có thái độ trịch thượng, hách dịch như “quan cách mạng”, gây đủ thứ khó khăn, rồi tìm cách vòi vĩnh.

Việc gì có tư lợi thì những cán bộ, đảng viên này rất xông xáo, nhiệt tình, ngược lại, việc không mang lại nhiều lợi lộc thì họ thờ ơ. Họ vô cảm trước sự vất vả của nhân dân. Họ che giấu thực trạng, che giấu thông tin, lờ đi những tâm tư, nguyện vọng chính đáng, góp ý chân thành của nhân dân. Họ luôn "tô hồng" các báo cáo thành tích, luôn vỗ tay, tung hô quá đà bất chấp thực tế, khiến cán bộ cấp cao không nắm rõ được tình hình. Cùng với đó là những biểu hiện lợi ích nhóm trong xây dựng chính sách, pháp luật.

Chính sách, pháp luật lẽ ra phải xuất phát từ cuộc sống, phục vụ người dân thì không ít chính sách, pháp luật rất thiếu hợp lý, làm mọi thứ trở nên đảo lộn, tắc nghẽn. Kết quả là người dân nhiều khi thấy như bị hành tội ở cơ quan hành chính, không cảm nhận được đây là nơi phải phục vụ mình. Người dân ác cảm với các hành vi nhũng nhiễu, từ đó thiếu tin tưởng vào đội ngũ cán bộ, công chức, không cảm nhận được rằng “cán bộ là đầy tớ của nhân dân”. 

Thời gian qua, Đảng ta đẩy mạnh công cuộc phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, các biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" trong đội ngũ cán bộ, đảng viên. Nhiều cán bộ cấp cao vì tham nhũng, tiêu cực mà “ngã ngựa”, bị kỷ luật đảng, bị xử lý hình sự. Điều đó cho thấy tính nghiêm minh của kỷ luật đảng, của pháp luật và góp phần củng cố niềm tin của nhân dân.

Tuy nhiên, điều mà nhân dân vẫn luôn mong mỏi là hiệu quả của công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí phải được thể hiện qua chất lượng phục vụ người dân của hệ thống hành chính. Người dân phải được phục vụ tốt hơn, dễ chịu hơn, "dễ thở" hơn. Mọi hành vi nhũng nhiễu, tham nhũng, tiêu cực phải được ngăn chặn và trừng trị thích đáng. Chính sách, pháp luật phải vì lợi ích của nhân dân, phù hợp với thực tiễn đời sống và văn hóa Việt Nam. Bởi các chính sách, pháp luật cứng nhắc, thiếu sự thấu cảm với khó khăn của nhân dân đều rất khó đi vào đời sống và gây ra phản ứng tiêu cực trong xã hội.     

Vừa qua, các nhiệm vụ tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chuyển đổi số được chỉ đạo thực hiện rất quyết liệt, với mục tiêu phục vụ nhân dân tốt hơn, tiết kiệm nguồn lực, hạn chế lực cản nhằm thúc đẩy đất nước phát triển nhanh hơn.

Tuy nhiên, bộ máy mới, quy trình mới, cán bộ mới đòi hỏi cần có thời gian thích nghi, không thể thông suốt ngay. Do đó, cán bộ, đảng viên nên thẳng thắn, mạnh dạn báo cáo tình hình thực tế, từ đó đề xuất các giải pháp để công việc trôi chảy hơn, phục vụ nhân dân tốt hơn. Nguy hiểm nhất là cán bộ, công chức “mũ ni che tai”, cứ một mực báo cáo là “tốt rồi”, “tốt rồi”, trong khi đó vẫn có những khâu, những việc, những nơi gây phiền hà, bức xúc cho nhân dân.  

Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng do đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm-Chủ tịch Đoàn Chủ tịch đại hội, Trưởng Tiểu ban Văn kiện trình bày đã nêu bật tư tưởng xuyên suốt trong văn kiện và cũng là cội nguồn sức mạnh của cách mạng Việt Nam: Dân là gốc. Nhân dân là trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu, là động lực và là nguồn lực của phát triển. Mọi đường lối, chính sách phải hướng tới nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân; bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân; tôn trọng, lắng nghe và dựa vào nhân dân. Đảng phải gắn bó mật thiết với nhân dân, tận tâm phục vụ nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân, chịu trách nhiệm trước nhân dân về mọi quyết định của mình.

Báo cáo khẳng định rằng, niềm tin của nhân dân đối với Đảng không đến từ lời nói, mà đến từ việc làm, từ sự công tâm, liêm chính của cán bộ, từ hiệu quả của bộ máy, từ sự công bằng trong thụ hưởng, từ kết quả bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, giải quyết kịp thời, thấu đáo những bức xúc chính đáng của người dân, doanh nghiệp.

Báo cáo phân tích để từ đó thấy rằng: “Chưa bao giờ nguyện ước về một Việt Nam dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc lại gần với chúng ta như hôm nay; nhưng cũng chưa bao giờ chúng ta phải đối mặt với nhiều thách thức, nhiều đòi hỏi gay gắt, nhiều sức ép cạnh tranh như lúc này”. Từ đó, báo cáo nhấn mạnh rằng, bước vào giai đoạn mới, càng phải chăm lo xây dựng "thế trận lòng dân". "Thế trận lòng dân" vững thì quốc phòng, an ninh vững; "thế trận lòng dân" vững thì cải cách mới đi tới cùng. "Thế trận lòng dân" vững thì khó khăn nào cũng vượt qua, thách thức nào cũng được hóa giải, đúng như Bác Hồ đã dạy: "Dễ trăm lần không dân cũng chịu/ Khó vạn lần dân liệu cũng xong".

Từ đó, báo cáo nhấn mạnh rằng: “Mỗi đại biểu dự đại hội, mỗi cán bộ, đảng viên trên cả nước, khi nghiên cứu văn kiện, hãy tự hỏi: Việc này có lợi gì cho dân? Có làm cho dân tin hơn không? Có làm cho cuộc sống của nhân dân tốt đẹp hơn không? Có làm cho đất nước giàu mạnh hơn không? Nếu câu trả lời chưa rõ, phải tiếp tục hoàn thiện, bởi mọi quyết sách chỉ có ý nghĩa khi được nhân dân đồng tình, ủng hộ và mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân”.

Báo cáo do đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm trình bày đã thấu được lòng dân, đã thẳng thắn chỉ ra những vấn đề mà toàn Đảng ta cần phải làm tốt hơn nữa trong nhiệm kỳ tới. Nhiệm kỳ tới là nhiệm kỳ mà Đảng cần quan tâm chăm lo hơn nữa việc xây dựng "thế trận lòng dân". Cần phải chấn chỉnh các biểu hiện thờ ơ, vô cảm, xuôi chiều bất chấp thực tế, bất chấp cảm nhận của người dân.

Cán bộ, đảng viên cần phải nghĩ thật, nói thật, làm thật, có hiệu quả thật để từ đó, người dân được thụ hưởng thật. Có làm được như vậy thì công cuộc cải cách đang được đặt ra mới được thực hiện hiệu quả, các mục tiêu phát triển mới đạt được và đất nước ta, chế độ ta mới vững bền.