Nhận diện luận điệu xuyên tạc việc triển khai Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026

26/06/2026 17:06

Việc ban hành Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện và kế thừa các quy định còn phù hợp của luật năm 2016, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cá nhân, tổ chức thực hiện quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo.

Luật Tín ngưỡng, tôn giáo số 07/2026/QH16 được Quốc hội thông qua ngày 23/4/2026, có hiệu lực thi hành từ 1/1/2027, thay thế Luật Tín ngưỡng, tôn giáo số 02/2016/QH14. Việc ban hành Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện và kế thừa các quy định còn phù hợp của luật năm 2016, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cá nhân, tổ chức thực hiện quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo.

1. Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 là văn bản quy phạm pháp luật đại diện cho tiếng nói, lợi ích của các tổ chức tôn giáo trong cộng đồng dân tộc Việt Nam hướng đến sự hội nhập, đồng hành với dân tộc, phát huy sức mạnh, nguồn lực tôn giáo vào sự phát triển kinh tế, xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, đối tượng phản động lợi dụng vấn đề tôn giáo đã đẩy mạnh các hoạt động xuyên tạc, chống phá với nhiều hình thức, thủ đoạn khác nhau nhằm phủ nhận, hướng lái bản chất của luật. Cụ thể:

Một là, xuyên tạc các nội dung đổi mới của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo. Các luận điệu xuyên tạc cho rằng, quá trình soạn thảo luật là “thiếu dân chủ”, “không mang lại lợi ích cho tổ chức tôn giáo”. Thậm chí, xuyên tạc việc Quốc hội thông qua luật là hành vi “vi hiến”, đi ngược lại lợi ích chính đáng của toàn thể cộng đồng chức sắc, chức việc và tín đồ trong nước. Trên trang fanpage facebook “BPSOS - Đề án Dân quyền Việt Nam” của tổ chức BPSOS do Nguyễn Đình Thắng cầm đầu từ tháng 1/2026 đến tháng 6/2026 đã đăng tải hơn 15 bài viết xuyên tạc.

Tại Việt Nam, hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo luôn được bảo đảm theo quy định pháp luật.

Trong đó bài viết “Mối đe doạ đối với chức việc tôn giáo kể từ năm 2027” (đăng ngày 2/6/2026) đã xuyên tạc, mô tả việc thông qua Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 là “thể hiện sự lấn tới rất nguy hiểm của chính quyền Việt Nam đối với hoạt động của một tổ chức tôn giáo. Nó là một quy định xâm phạm tới hai quyền của mọi người bao gồm quyền tự do lập hội và quyền tự do tôn giáo”.

Liên quan đến các quy định của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 về quản lý các hoạt động tôn giáo, các đối tượng đã xuyên tạc, biến vấn đề quản lý trở thành một điều “bắt buộc” dẫn đến “đàn áp tự do hoạt động tôn giáo”. Thậm chí tổ chức BPSOS mô tả rằng: “Việc chính quyền tự cho mình quyền đình chỉ hoạt động của chức việc trong một tổ chức tôn giáo thể sự lạm dụng quyền lực. Việc chính quyền tự cho mình quyền yêu cầu các tổ chức tôn giáo phải đình chỉ hoạt động của các chức việc thể hiện sự lộng quyền nguy hiểm hơn nữa”.

Nhiều đối tượng ở trong nước đã chia sẻ các bài viết, góc nhìn bình luận, đánh giá tiêu cực về quá trình soạn thảo, thông qua luật, so sánh việc thực thi luật với các mô hình các nước phương Tây, từ đó ca ngợi chế độ dân chủ tư sản là quan tâm đến “tự do tôn giáo”, quy kết chế độ chính trị tại Việt Nam “thiếu tính dân chủ”.

Hai là, các đối tượng sử dụng đa dạng các loại hình tuyên truyền xuyên tạc trên không gian mạng để nhanh chóng tiếp cận đến với người dân, cộng đồng chức sắc, tín đồ tôn giáo. Các đối tượng đã sử dụng nhiều kênh Youtube để tuyên truyền xuyên tạc nội dung của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo như kênh “Ba Ngoại”, “Nguyen Dung”, sử dụng AI để thay đổi giọng nói, tạo hình ảnh cắt ghép từ các vụ việc liên quan đến an ninh trật tự trong tôn giáo để quy kết chính quyền sử dụng luật như “công cụ đàn áp tôn giáo”.

Ở bên ngoài, các đối tượng tung lên các nền tảng mạng xã hội để tuyên truyền xuyên tạc quá trình soạn thảo, thông qua Luật Tín ngưỡng, tôn giáo như fanpage facebook “BPSOS - Đề án Dân quyền Việt Nam”, kênh fanpage của đài BBC phiên bản tiếng Việt, liên tục đăng tải các thông tin, bài viết tiêu cực với các chiêu thức như “góc nhìn đánh giá” của người dân, chức sắc, tín đồ tôn giáo, quan chức phương Tây có quan điểm chống phá chính quyền Việt Nam.

Ba là, các luận điệu xuyên tạc từ nhắm vào mục tiêu đả phá luật khi chưa triển khai thực hiện đến gây sự hoài nghi, kích động tâm lý bất mãn trong cộng đồng tôn giáo ở trong và ngoài nước. Tổ chức BPSOS đã lợi dụng việc thông qua Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 để công kích chính quyền, kích động tâm lý nghi ngại trong bộ phận chức sắc, tín đồ tôn giáo. Một số chức sắc, tín đồ cực đoan đã lợi dụng vấn đề này để tuyên truyền gây tâm lý hoang mang đối với dư luận nội bộ các tổ chức tôn giáo.

Thậm chí, tổ chức BPSOS còn lợi dụng để gây sức ép, đòi hỏi đưa ra để thảo luận tại các phiên họp của Liên hợp quốc, kêu gọi: “Tình trạng trì hoãn không chịu ban hành luật về hội, kết hợp với các quy định tấn công vào những tổ chức hội về tôn giáo là thực trạng hiện nay tại Việt Nam. Thực trạng này cần phải được báo cáo cho quốc tế trong đó có Liên hiệp quốc biết để tạo thành một công tác đấu tranh trong ngoài với chính quyền độc đoán Việt Nam”.

Trong bối cảnh Việt Nam đang bị Mỹ xếp vào “Danh sách các nước cần theo dõi về tự do tôn giáo - SWL”, việc lợi dụng xuyên tạc Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 đã có tác động tiêu cực đến góc nhìn đánh giá của Mỹ và các phương Tây đối với tình hình tự do tôn giáo tại Việt Nam.

2. Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027. Trong thời gian tới, để phục vụ yêu cầu triển khai thực hiện luật có hiệu quả và bác bỏ quan điểm xuyên tạc, sai trái về luật, cần thực hiện tốt một số vấn đề sau:

Thứ nhất, tập trung nhận diện các âm mưu, thủ đoạn xuyên tạc, chống phá của các thế lực thù địch, phản động. Để nhận diện âm mưu, thủ đoạn của các đối tượng tuyên truyền, xuyên tạc về Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026, cần thấy rằng luật mới có nhiều điểm tiến bộ, tích cực và mang tính kế thừa của luật năm 2016 trước đây. Tuy nhiên, các đối tượng đã khai thác tối đa những điểm mới, “khoảng trống”, kẽ hở trong luật mới để xuyên tạc về quyền tự do tôn giáo, quy chụp việc thực hiện quản lý nhà nước đối với lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo với những biện pháp mang tính “cấm đoán”, tự cho mình quyền phán xét luật mới bằng cách hướng lái, phân tích các điều khoản trong luật theo xu hướng tiêu cực, không khách quan.

Thực tế cho thấy, các đối tượng xuyên tạc về luật đều không xuất phát từ góc nhìn bảo vệ lợi ích của tổ chức tôn giáo. Các thế lực thù địch bên ngoài tìm cách xuyên tạc luật mới nhằm hạ uy tín, từ đó vô hiệu hóa hoạt động quản lý của nhà nước đối với lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo. Do đó, cần nhận diện mục đích thực sự của các đối tượng.

Tuyên truyền làm nổi bật những điểm mới trong Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026.

Thứ hai, tập trung đẩy mạnh tuyên truyền về bản chất tốt đẹp, tính chính danh, định hướng, lan tỏa thông tin tích cực về luật cho cộng đồng xã hội, nhất là đối với chức sắc, chức việc và tín đồ tôn giáo.

Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 là sự tiếp nối, mở rộng quyền tự do tôn giáo trong kỷ nguyên mới của dân tộc. Quá trình tổ chức thực hiện luật phải dựa trên nguyên tắc đảm bảo quyền, lợi ích chính đáng của chức sắc, tín đồ tôn giáo. Nội dung tuyên truyền tập trung vào làm rõ tính ưu việt, hiệu quả thực chất của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026, góp phần hoàn thiện và chuẩn hóa khung pháp lý đối với lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất với Hiến pháp năm 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025), pháp luật liên quan đến tín ngưỡng, tôn giáo và các điều ước quốc tế có liên quan mà Việt Nam tham gia hoặc thành viên. Qua đó, tiếp tục bảo đảm và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc thực hiện quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của mọi người theo quy định của pháp luật.

Mặt khác, Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 tạo cơ sở pháp lý rõ ràng hơn cho việc phân quyền, phân cấp trong quản lý nhà nước về tín ngưỡng, tôn giáo; xác định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng cơ quan, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, tăng tính chủ động của chính quyền địa phương, rút ngắn thời gian giải quyết công việc, đáp ứng kịp thời nhu cầu chính đáng của tổ chức, cá nhân trong hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo.

Các quy định về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng, bổ sung các biện pháp quản lý nhà nước và đẩy mạnh chuyển đổi số sẽ giúp nâng cao tính công khai, minh bạch, tạo thuận lợi cho cá nhân, tổ chức tiếp cận thông tin, thực hiện thủ tục hành chính và tổ chức các hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo hợp pháp; đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý nhà nước nâng cao năng lực theo dõi, giám sát, thống kê, dự báo và xử lý các vấn đề phát sinh trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo.

Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026 đã lược bỏ, đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin và dịch vụ công trực tuyến, góp phần giảm chi phí tuân thủ, tiết kiệm thời gian, công sức cho tổ chức, cá nhân; thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực số và nâng cao chất lượng phục vụ của cơ quan nhà nước.

Bên cạnh đó, môi trường pháp lý minh bạch, ổn định hơn sẽ góp phần củng cố niềm tin xã hội, tạo điều kiện để các giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp, các nguồn lực của các tín ngưỡng, tôn giáo tiếp tục được phát huy trong đời sống xã hội, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội. Đồng thời, các chính sách được xây dựng trên nguyên tắc không phân biệt giới tính, bảo đảm nam và nữ có cơ hội, điều kiện tham gia và thụ hưởng quyền lợi bình đẳng trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo.

Thứ ba, thông qua vai trò, uy tín của chức sắc, chức việc, tín đồ tôn giáo lên tiếng phê phán những quan điểm xuyên tạc, sai trái về quá trình biên soạn, thông qua Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026.

Những tiếng nói của chức sắc, chức việc và tín đồ tôn giáo là minh chứng củng cố vững chắc vai trò của luật. Đồng thời, đảm bảo tính khách quan, minh chứng sống động phản bác những luận điệu xuyên tạc của các đối tượng.
Cần khẳng định rằng chức sắc, chức việc, tín đồ tôn giáo lên tiếng phản bác các luận điệu xuyên tạc chính là bảo vệ lợi ích của tổ chức tôn giáo, chống lại những tác động tiêu cực xâm nhập, len lỏi vào tổ chức tôn giáo gây mất đoàn kết. Trong đó, căn cứ vào tình hình cụ thể của từng tôn giáo để hướng dẫn, định hướng nội dung phản biện cho chức sắc, chức việc và tín đồ một cách phù hợp, nhấn mạnh đến những hiệu quả, tính tích cực của luật để cộng đồng xã hội hiểu rõ hơn, từ đó không tin, nghe theo luận điệu xuyên tạc của các đối tượng.

Những tiếng nói của chức sắc, chức việc, tín đồ tôn giáo có thể được thực hiện thông qua trả lời phỏng vấn trên các phương tiện thông tin, truyền thông chính thống… Thông qua hoạt động của chính họ khi giảng lễ, tham gia các sự kiện lễ hội tín ngưỡng, tôn giáo. Các chức sắc, chức việc sẽ tuyên truyền, phân tích làm rõ các nội dung liên quan để làm cho quần chúng tín đồ hiểu rõ, tự giác chấp hành những quy định pháp luật. Mặt khác, để lan tỏa thông tin tuyên truyền trên không gian mạng, những tiếng nói, hình ảnh của chức sắc, chức việc trong tôn giáo có thể được xuất hiện rộng rãi ở các nền tảng ứng dụng, cơ quan truyền thông đại chúng, tạo sự lan tỏa rộng rãi cộng đồng tôn giáo ở trong và ngoài nước.

Thứ tư, ngăn chặn, xử lý, răn đe những hành vi xuyên tạc, chống phá trên không gian mạng.

Trên cơ sở vận dụng quy định pháp luật về An ninh mạng, Luật Tín ngưỡng, tôn giáo và các văn bản pháp luật khác để có biện pháp ngăn chặn hoạt động xuyên tạc, không để lây lan thông tin xấu độc. Sử dụng các công cụ biện pháp theo quy định pháp luật để xác định chính xác các đối tượng đang lợi dụng, đấu tranh, xử phạt hành chính, trường hợp đủ căn cứ cơ sở có thể khởi tố hình sự. Trong xử lý, cơ quan chức năng tổ chức tuyên truyền, chỉ rõ sai phạm, đính chính thông tin sai trái, để đối tượng cam kết không thực hiện các hoạt động xuyên tạc, chống phá.

Nguyễn Xuân Thịnh - Khoa NV3 - Học viện An ninh nhân dân