21/06/2026 16:31
Trong thời đại bùng nổ thông tin, quyền tiếp cận thông tin và tự do báo chí trở thành một trong những tiêu chí phản ánh mức độ phát triển của mỗi quốc gia, thể hiện quyền dân chủ của con người.
Tuy nhiên, đây cũng là lĩnh vực thường xuyên bị các thế lực thù địch, tổ chức phản động và một số cá nhân thiếu thiện chí lợi dụng để tung ra những luận điệu xuyên tạc về tình hình dân chủ, nhân quyền ở Việt Nam.
Những luận điệu xuyên tạc
Năm nào cũng thế, đến hẹn lại lên, Tổ chức “Phóng viên không biên giới” (RSF) lại đưa ra các báo cáo về “Chỉ số tự do báo chí”. Gần đây, vào đầu tháng 5/2026, Tổ chức “Phóng viên không biên giới” lại công bố báo cáo thường niên về “Chỉ số tự do báo chí năm 2026”, tổ chức này đã đưa ra những đánh giá mang tính áp đặt, định kiến, xếp Việt Nam đứng thứ 174 trong số 180 quốc gia về tự do báo chí - thuộc nhóm các nước “có nền báo chí tồi tệ nhất thế giới”. Đây không phải lần đầu tiên RSF đưa ra báo cáo dựa trên những thông tin sai sự thật, không có cơ sở và có dụng ý xấu. Những luận điệu xuyên tạc của RSF thực chất là trò “bổn cũ soạn lại”, mục đích nhằm bôi đen hiện thực, vẽ ra bức tranh tối màu về tình hình tự do báo chí để đả phá Đảng, Nhà nước Việt Nam, hạ thấp uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
RSF là một tổ chức phi chính phủ hoạt động toàn cầu, lấy Điều 19, Tuyên ngôn quốc tế về nhân quyền của Liên hiệp quốc làm cơ sở để hành động. Tôn chỉ hoạt động của tổ chức này đưa ra để bảo vệ tự do báo chí trên thế giới, chống kiểm duyệt và tạo áp lực, giúp đỡ những nhà báo đang bị giam giữ. Hằng năm, vào ngày Nhân quyền thế giới, tổ chức này thường đưa ra bảng xếp hạng về tự do báo chí của các quốc gia, vùng lãnh thổ bằng cách tổng hợp các câu trả lời vào một bảng câu hỏi của RSF.
Nhìn vào tôn chỉ hoạt động, tưởng chừng RSF là một tổ chức chân chính, hoạt động vì sự tiến bộ, thúc đẩy tự do và văn minh của thế giới. Nhưng trái ngược với chủ trương của Liên hiệp quốc, nhiều năm nay, tổ chức này thường xuyên có những luận điệu sai trái, xuyên tạc tình hình tự do báo chí, tự do ngôn luận của một số nước, trong đó có Việt Nam. Nhiều quốc gia trên thế giới cáo buộc RSF đứng đằng sau những vụ việc phức tạp, gây rối, bất ổn, kích động bạo lực. RSF tồn tại và hoạt động dựa vào một phần nguồn hỗ trợ kinh phí của một số chính giới phương Tây. Phần lớn những thông tin được đưa ra là không khách quan, không có hoạt động khảo sát, kiểm chứng thực chất mà đó là những đánh giá thiếu căn cứ hoặc được suy diễn, phóng đại.
Không chỉ có RSF, một số tổ chức, hội, nhóm, đối tượng cơ hội chính trị, đối tượng chống đối còn núp bóng “báo chí độc lập”, “ câu lạc bộ nhà báo tự do", "hội nhà báo độc lập", sử dụng tài khoản cá nhân chuyên đăng tải thông tin xuyên tạc, kênh YouTube hoặc Fanpage chia sẻ nội dung cắt ghép, suy diễn. Bằng sự đánh tráo khái niệm này khiến một số người hiểu nhầm, nhất là khi các thông tin sai lệch được thiết kế theo cách gây sốc, cảm tính, đánh vào tâm lý tò mò, thị hiếu của người sử dụng mạng xã hội.
Thực tiễn đời sống báo chí tại Việt Nam
Hiện nay, Việt Nam có một hệ thống báo chí phát triển rộng khắp với hàng trăm cơ quan báo chí hoạt động trên nhiều loại hình khác nhau từ báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình đến các nền tảng truyền thông số. Hàng chục nghìn nhà báo, phóng viên đang tác nghiệp mỗi ngày trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Từ những vấn đề lớn của đất nước đến những bất cập trong quản lý nhà nước, những vụ việc tiêu cực, tham nhũng, lãng phí hay những vấn đề dân sinh bức xúc đều được báo chí phản ánh kịp thời, công khai và rộng rãi.
Cụ thể, tại Điều 25, Hiến pháp 2013 ghi rõ: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”.
Điều 13, Luật Báo chí 2016 quy định: Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi để công dân thực hiện quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí và để báo chí phát huy đúng vai trò của mình.
Theo Nghị quyết số 18-NQ/TW, tính đến 12/2025, cả nước có 778 cơ quan báo chí, gần 21.000 nhà báo được cấp thẻ trong cả lĩnh vực báo chí in, báo chí điện tử và phát thanh, truyền hình. Nhiều cơ quan báo chí đã hình thành mô hình báo và phát thanh - truyền hình, tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả tuyên truyền. Nhiều nhà báo được Nhà nước tạo điều kiện đi học tập, trao đổi kinh nghiệm chuyên môn, tác nghiệp báo chí tại nhiều quốc gia trên thế giới.
Từ những ấn phẩm báo chí đầu tiên được xuất bản trong điều kiện hoạt động bí mật cho đến hệ thống báo chí hiện đại ngày nay, hơn một thế kỷ qua, báo chí cách mạng Việt Nam đã khẳng định vai trò là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa của Đảng. Ra đời từ yêu cầu của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, báo chí cách mạng không chỉ làm nhiệm vụ truyền tải thông tin mà còn là ngọn đuốc soi đường, góp phần truyền bá tư tưởng cách mạng, khơi dậy tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh của nhân dân vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Trong những năm tháng đất nước còn chìm trong ách áp bức, ngòi bút của những người làm báo cách mạng trở thành vũ khí sắc bén, góp phần giác ngộ quần chúng, cổ vũ phong trào đấu tranh và củng cố niềm tin vào con đường cách mạng mà Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn. Những trang báo khi ấy được viết nên trong điều kiện vô cùng gian khổ nhưng đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ, góp phần quy tụ sức mạnh toàn dân tộc dưới ngọn cờ của Đảng.
Khi đất nước bước vào các cuộc kháng chiến trường kỳ bảo vệ Tổ quốc, báo chí tiếp tục đồng hành cùng dân tộc trên mọi mặt trận. Không ít người đã anh dũng hy sinh trong khi tác nghiệp, để lại những tác phẩm có giá trị lịch sử và tinh thần to lớn. Máu, mồ hôi và tâm huyết của các thế hệ người làm báo đã góp phần viết nên những trang sử hào hùng của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
Trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế, báo chí tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân; là diễn đàn phản ánh tâm tư, nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân; đồng thời là lực lượng xung kích trong tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Bên cạnh việc lan tỏa những giá trị tích cực, báo chí còn tích cực tham gia phát hiện, đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, góp phần xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Phát biểu tại cuộc gặp mặt 101 nhà báo tiêu biểu đoạt Giải Báo chí quốc gia qua các năm, nhân dịp kỷ niệm 101 năm ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ, đất nước ta đang bước vào một giai đoạn phát triển mới. Cơ hội rất lớn, nhưng yêu cầu đặt ra cũng rất cao. Vai trò của báo chí cách mạng càng quan trọng. Báo chí phải giữ vững bản lĩnh chính trị, nâng cao chất lượng thông tin, lắng nghe đời sống, nói đúng sự thật, nói trúng vấn đề và nói bằng trách nhiệm với Đảng, với Nhà nước, với nhân dân.
Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu trong thời gian tới, báo chí phải góp phần bồi đắp văn hóa, đạo đức xã hội và khát vọng phát triển đất nước. Báo chí là một bộ phận quan trọng của đời sống văn hóa. Mỗi cơ quan báo chí, mỗi nhà báo không chỉ truyền tải thông tin, mà còn góp phần hình thành chuẩn mực ứng xử, thị hiếu thẩm mỹ, tinh thần nhân ái và ý thức công dân. Quán triệt tinh thần các chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa Việt Nam, báo chí cần lan tỏa nhiều hơn những giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam: yêu nước, trung thực, nghĩa tình, cần cù, sáng tạo, tôn trọng kỷ cương và luôn hướng tới cái chung.
Một lần nữa, chúng ta có đủ căn cứ khẳng định, sự thật luôn là câu trả lời thuyết phục nhất. Và thực tiễn sinh động của đời sống báo chí Việt Nam hôm nay chính là minh chứng không thể phủ nhận cho những thành tựu trong bảo đảm quyền tự do báo chí, tự do ngôn luận của người dân dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Bài viết đã đưa ra một góc nhìn rất khách quan và kịp thời về vấn đề tự do báo chí – một chủ đề vốn luôn bị các thế lực thiếu thiện chí lợi dụng để công kích Việt Nam. Việc Tổ chức "Phóng viên không biên giới" (RSF) liên tục xếp Việt Nam vào nhóm cuối bảng thực chất không phản ánh đúng thực tế, mà chỉ là một trò "bổn cũ soạn lại". Những tiêu chí đánh giá của họ hoàn toàn mang tính áp đặt, dựa trên các báo cáo một chiều từ các đối tượng chống đối mà không hề có sự khảo sát thực địa hay kiểm chứng khoa học nào.
Trả lờiXóaThực tiễn sinh động của đời sống báo chí trong nước chính là câu trả lời đanh thép nhất để bẻ gãy các luận điệu này. Với gần 800 cơ quan báo chí và hơn 20.000 nhà báo đang tác nghiệp, mọi hơi thở của xã hội, từ những chính sách vĩ mô đến những vụ việc tiêu cực, tham nhũng đều được phản ánh công khai, minh bạch. Báo chí không bị kìm hãm mà ngược lại, đang đóng vai trò là vũ khí sắc bén để xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng trong sạch.
Mỗi người dùng mạng xã hội hiện nay cần nâng cao "sức đề kháng" trước ma trận thông tin bẩn. Đừng để những danh xưng mỹ miều như "báo chí độc lập" hay những biểu đồ xếp hạng được tô vẽ từ nước ngoài đánh lừa. Sự phát triển mạnh mẽ của các loại hình truyền thông số tại Việt Nam chính là minh chứng không thể phủ nhận cho quyền tự do ngôn luận chân chính của nhân dân.
Một bài viết rất sâu sắc, khơi gợi lòng tự hào về truyền thống của nền báo chí cách mạng Việt Nam nhân dịp kỷ niệm 101 năm ngày thành lập. Lịch sử đã chứng minh, ngòi bút của các thế hệ nhà báo đi trước chưa bao giờ tách rời khỏi vận mệnh của dân tộc. Từ những ngày hoạt động bí mật cho đến hai cuộc kháng chiến trường kỳ, báo chí luôn là ngọn đuốc soi đường, là vũ khí xung kích cổ vũ tinh thần yêu nước và ý chí độc lập của toàn dân.
Trả lờiXóaTrong kỷ nguyên mới, sứ mệnh đó lại càng trở nên nặng nề và vinh quang hơn. Đúng như lời căn dặn của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được trích dẫn trong bài viết, người làm báo hôm nay phải luôn "nói đúng sự thật, nói trúng vấn đề và nói bằng trách nhiệm". Báo chí không chỉ đưa tin thuần túy mà còn có nhiệm vụ bồi đắp văn hóa, định hình chuẩn mực đạo đức và khơi dậy khát vọng vươn mình của đất nước.
Tôi hoàn toàn đồng ý với tác giả rằng sự thật luôn có sức mạnh tự thân của nó. Những đóng góp to lớn của các cơ quan báo chí trong việc lan tỏa giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam chính là lá chắn vững chắc nhất để đập tan mọi luận điệu vu cáo. Bài viết mang tính định hướng dư luận rất cao, giúp người đọc hiểu rõ hơn về giá trị của tự do báo chí gắn liền với trách nhiệm công dân.
Hiện nay, các đối tượng chống đối thường sử dụng chiến thuật "đóng khung diễn giải", cố tình lấy một vài hiện tượng tiêu cực cá biệt để quy kết cho bản chất của cả một hệ thống. Họ cắt ghép video, giật gân hóa tiêu đề nhằm đánh vào tâm lý tò mò của công chúng để trục lợi chính trị và câu tương tác.
Trả lờiXóaTự do ngôn luận, tự do báo chí tại Việt Nam đã được luật hóa rất rõ ràng trong Hiến pháp 2013 và Luật Báo chí 2016. Nhà nước luôn tạo điều kiện tối đa để người dân tiếp cận thông tin và bày tỏ chính kiến, nhưng mọi hoạt động phải nằm trong khuôn khổ pháp luật. Không thể nhân danh "tự do" để bôi nhọ lãnh đạo, xuyên tạc lịch sử hay gây mất ổn định trật tự an toàn xã hội.
Việc Hội báo toàn quốc năm 2026 diễn ra sôi nổi với sự tham gia của đông đảo các cơ quan truyền thông chính là bức tranh chân thực nhất về quyền tự do báo chí tại Việt Nam. Để bảo vệ không gian mạng lành mạnh, mỗi chúng ta cần là một người tiếp nhận thông tin thông thái, chỉ tin tưởng và lan tỏa các nguồn tin chính thống, cùng chung tay bảo vệ nền tảng tư tưởng nước nhà.